Tankbere en nuete einen

Aldeboarn, 1 augusutus 2022

Doarpseinen binne soms tige oan minsken hechtte. Se binne faak de hiele dei op of by it hiem en wachtsje dan oant se wat krije. Cor Snoeij hat dêr wol niget oan. Hy besiket by de einen op de lije side te kommen troch se te fuorjen en hopet dan dat se yn syn kuorren in aai lizze.

“Sa nuet binne se,” seit Cor.

“Moai stel, allegear deselde tekening. En oh sa mak, rinne me alles êfternei. Ik tink dat se oh sa tankber binne dat ik in wenning foar hun makke ha”

“In ein is net kritysk”

Âldeboarn, 1 augustus 2022

“Sa, ik ha de kuorren ek wer opromme”, skriuwt Cor Snoeij. “Se wurde nei in pear jier der net better op. Ach, net daliks ôfskriuwe sis ik altyd. Opknappe.

Opknappe giet flugger as it meitsjen fan in nije

Op dizze wyze kinne se noch in jier mei. In ein komt graach werom nei in âlde koer, dêrom. En opknappe giet flugger as it meitsjen fan in nije. In ein is net kritysk, sis ik altyd. Ik ‘beheer’ 6 kuorren. Út 5 binne piken kaam.”

Cor Snoeij

Flechtsjen op Jagersbeurs Elspeet

Dokkum, 21 july 2022

Op sneon 9 july ha Hendrik Kooistra en Binne van der Velde yn Elspeet (Gelderlân) west om dêr te flechtsjen op de Jagersbeurs.

Hendrik: “Ûnder prachtige waarsomstannigheden ha we dy dei sitten te kuorkjen. Alles op jachtgebiet wy d’r oanwêzich: gewearen, messen, jagersklean, kikers en in hiele protte hoarnblazers, dy’t sa út en troch stienen te blazen. Der wienen lekkere wyldhapkes en noch folle mear. En twa Friezen dy’t sieten te koerflechtsjen foar in protte folk.”

Foar Hendrik en Binne wie it in slagge dei.

It nêst fan de reidhin op de koer

Grou, 7 july 2022

Juster hat fûgelwacht Grou de kuorren wer ynhelle dy’t ein febrewaris op ferskate plakken yn it doarp útsetten wiene. Op himsels neat bysûnders, want dit is de tiid dat de measte kuorren wer ynhelle wurde om se takom jier wer brûke te kinnen.

It briedsúskes wie wol ardich: 7 fan de acht kuorren ha bewenne west mei 6 kear briedsúskes. Yn ien koer leinen 8 aaien dy’t net bebret wienen, ferlitten dus.
Wat der fan de piken telâne kommen is, is net bekend.

Ien koer wie kreake troch in spantsje reidhinnen, dy hienen in nêst op it saaiboerd fan de koer makke. Yn it berjocht fan 30 april 2022 is hjir al wat oer skreaun. No is dat wol faker bard. Ûnder oaren yn 2016 en 2018 (2x) waard melding makke fan gefallen wêrby’t in reidhin it hegerop socht hie. (As jo links op it skerm yn it sykfinster ‘Zoeken’ reidhin yntikke en dan op Enter drukke, komme de nijsberjochten fan dy gefallen op it skerm.)

Nijsgjirrich is hoe’t sa’n nest makke is. De iepening fan de koer, dy’t ûnder in hoeke fan sa’n 45° op de strampel hong, wie troch it spantsje reidhintsjes fakkundich tichtmakke mei snilen, reid en oare planten. It wie in tichte fêste flochten boaiem mei dêrûnder wat losse rûchte. Oan de stikjes aaidop wie te sjen dat de aaien útkaam binne. Sy sille harren wol op deselde wize as de einepykjes yn it wetter falle litten ha.

De foto’s litte sjen hoe’t it nêst yn de koer makke is.

Lette brieders

Holwert/Grou, 20/21 juny 2022

Der sitte noch altiten einen te brieden. Berjochten hjiroer komme fan Gjalt de Groot út Holwert en Bouwe de Groot út Grou.

Gjalt skriuwt: Fannemoarn soe ’k de kuorren dy’t ik útstean ha by de mûne mar oprêde. Foar in dei as 14 tebek soe it al wêze mar doe wiene noch acht kuorren wêr’t einen yn sieten te brieden. 

De earste brieders wiene al út. Dit wiene de twadde brieders yn dizze kuorren. Mar fannemoarn wiene der noch wer fjouwer kuorren mei aaien, no fan de Bergein en trije wiene derfan oan de lêch.

Bouwe skriuwt oer in spesjaal gefal en neamt it: hergebruik eendenkorf

Enkele jaren terug schonk ik een eendenkorf aan Friesma State in Grou. Door buurman Fokke was een mooie Strampel gemaakt en de korf had jaarlijks succes.

Maar dit seizoen bemoeiden de zwartrokken zich ermee en de korf werd door hen gesloopt. Maar de vaste bewoonster bleef het plekje trouw na het leggen van het eerste ei maakte zijn met een gedeelte van de korf een smak naar beneden. Daar aangekomen verder gaan nestelen en nu 8 eieren.

Vanmorgen is het broeden begonnen. De woerd zit mooi op de uitkijk en moeders heeft in het hoge gras minstens 2 kontjes hoog haar beschutting gevonden. De afloop zien we over 2 weken wel weer.

Nij flechtseizoen

Grou, 6 juny 2022

It flechtseizoen is wer los. Nei in fakânsje “mei de kont yn it sân”, meldt Bouwe de Groot optein dat it flechtseizoen by him wer los is.

Afgelopen week de eerste stappen gezet voor een nieuw seizoen vlechten met als hoogtepunt straks 17 september ons kampioenschap.

Mooi jong riet gewonnen en gedroogd nu onder een dun kleed in het donker om de mooie groene kleur te bewaren; het oog wil ook wat. Nu van binnen en buiten mooi groen vlas verstopt in de slagen

Als proef de eerste korven gedraaid en reeds verkocht op de Redúster markt bij Ale de Jager.

Tevens de eerste nieuwe nestkastjes gedraaid, een mooi gezicht: groen riet en banden van geel vlas.

Een ‘betûft’ kievietseierenzoeker,  nazorger  en oud-dierenarts Lolke Kalbeek is de gelukkige: hij heeft van mooi groen en vers riet de eerste twee korven van dit seizoen.

Komende weken zal ik weer vaak in het rietland te vinden zijn om de wintervoorraad op peil te brengen en zo nu en dan een korf draaien om de slag erin te houden voor 17 september.
Ik hoop daar vele collega-vlechters te treffen op het aanstaande mooie evenement: Frysk kampioenskip einekoerflechtsjen. Tot ziens daar allemaal.

Bouwe.

Bysûndere einekuorkes

Grou, 5 juny 2022

Einekuorren, boarne fan ynspiraasje foar alle flechters, skriuwt Cees van der Meulen.

Wól hast altyd itselde en dochs gjin twa kuorren gelyk. Grut en lyts, we kenne dat wol. En altyd fan reid. Of reid en flaaks. Soms sa dat der noch wol in blomstikje yn past ek. (Els de Groot)

Mar nettsjinsteande de izeren wetten fan de tradysje giet de minsklike fantasij en kreativiteit altyd wer nije paden op. Moai is dat!
Sa seach ik koartlyn by Anneke in wol hiel bysûnder kuorke.

Net makke fan reid en flaaks. Nee, Anneke weeft en flechtet prachtige keunstwurkjes Hjirneist har kreaasje fan hiel fyn kopertried en hjir en dêr in triedsje jern!

Komysk, sa’n grutte ‘echte’ koer mei op de foargrûn it koperen kuorke (12×6 sm.) fan Anneke!

Ta beslút it lytste kuorke! Makke fan tin. (foto tinnen kuorke 6.5 x 3.5 sm)

Eksportoarder

Holwert/Grou, 3 juny 2022

Woansdei,1 juny wie ’k op paad en gie ‘k efkes oan by Cees & Nynke yn Grou. Ta myn ferwûndering hied er al farsk reid lizzen te drûgjen. Wat in entûsjastme, tocht ik, it is noch mar 1 juny, it reid is noch koart, noch yn de groei en dêrtroch tige wiet! 

By it efkes bypraten oan de hege tafel fertelden se oer harren tige slagge reis nei Helgolân. Se wienen mei west, trije dagen nei de Friezendei op Helgolân. ”En wist wat no sa aardich wie Gjalt”, sa fertelde Cees, ”ik rekke dêr op de boat oan de praat mei in Dútser, Eastfries út Emden. Dy man fertelde hy wie jager. Ik fertelde him oer de einen hjir en einekuorren. De man hie der noch nea fan heard, einekuorren. 

Thúskommend stjoerde ik de man noch ús folder fan de Strampel. En no wolst it net leauwe, mar hy belle, Herr Weissenhauser, en hy bestelde my 10 einekuorren. As se klear wiene moast ik belje, helle er se op.”

En ik tocht, hoe is it dochs mooglik: Cees mei einekuorren yn de Eksport!

Gjalt de Groot

It reid foar de earste koer stiet al te drûgjen yn de daksgoate by Cees van der Meulen.

Gjin houten aaien mear

Grou, 20 maaie 2022

Jimme kinne se faaks wol: de prachtige houten aaien dy’t hast net fan echt binne te ûnderskieden. De aaien fan Germ Brouwer fan Munnikburen. Op alle beurzen fan De Strampel en op oare demonstraasjes wienen se te sjen: ljipaaien, skriesaaien, tsjirksaaien en aaien fan oare (greide)fûgels.

Germ Brouwer hat syn lêste aaien makke. Op 8 maaie is Brouwer ferstoarn nei in koart siikbêd.

Fan dy aaien is ek noch in moaie anekdote.
As jager hie Binne van der Velde in ynspelteur oan hûs dy’t it wapen fan Binne keure moast. Doe’t de ynspekteur dêrmei klear wie, seach hy de aaien lizzen dy’t Binne fan Germ kocht hie. ”Jo wapens binne ynoarder”, sie de ynspekteur. ”Mar dat jnildt net foar dy aaien, want dy meie jo net ha”. Doe’t Binne de ynspekteur in aai joech en derby fertelde hokfoar aai it wie, seach de ynspekteur raar op; dit hie hy noch nea sjoen…

Hjirby noch inkele foto’s fan de aaien en de makker.

Nijsgjirrige preamrûnfeart troch De Lege Geaen

Poppenwier / Grou 15 maaie 2022

As Gjalt de Groot wat organisearet kin men der fergif op ynnimme dat it moai waar is. Dat wie sneon 14 maaie net oars: prachtich moai sinneskyn waar en in lekkere temperatuer. Ideaal foar in preamrûnfeart foar Strampelleden en partners troch de Lege Geaen.

De start wie yn “De Trilker” – sa njonkenlytsen it klubhûs fan De Strampel. In bakje kofje of tee en doe rinnende nei it haventsje yn Poppenwier; dêr lei de Pieter Jacob fan wettersportbedriuw “De Lege Geaen” mei skipper klear om ús oer it wetter te ferpleatsen.

Earst de Snitser Âldfeart del op wei nei Snits. Ûnderweis in prachtich útsicht oer de greiden en ferhalen fan Gjalt de Groot en geakenner en sjonger Wytse Hospes. Gjalt seach him sels wer riden yn 1963 doe’t hy as 17-jierrige jonge de alvestêdetocht ried, oanmoedige troch it folk op op it betonnen heechhout by Harstabuorren oer de Snitser Aldfeart.

Mei de ferhalen fan Wietse bedarren we by de De Dompslûs yn Snits – in attraksje foar boatsjeminsken om’t se sels de slûs betsjinje moatte. Dat like guon fan de opfarrenden fan de pream ek wol wat. Entûsiast waarden de rinketten en de slûsdoarren betsjinne, sadat op boezempeil de tocht ferfolge wurde koe.

Fia Snits oer de Houkesleat nei de Snitsermar. Wietse en Gjalt koenen it wol pratende hâlde en sa hearden we alles oer de histoarje fan de Grienedyk en it ûntstean fan de Snitsermar en omkriten. Troch de Terhernster Slûs linksô nei Tersoalstersyl, ek in slúske dat sels betsjinne wurde moast. As echte slûswachters loadsten guoddens fan ús de pream troch troch de slûs.

Fuort achter it Tersoalster Slúske waard oanlein by Harmen Abes Pôlle, in histoarysk plak dêr’t eartiids de aaisikersklub de Âld Hij de útfalsbasis hie. Nei it foarlêzen fan in ballade út Gjalt syn boek Warkeweet gie de rûnfeart op nei Poppenwier.

Moai wie ek it ferhaal fan Gjalt oer de barte dêr’t eartiids de molkbussen fan de komelkers op stienen en dy’t no wer troch De Marrekrite opnij op sawat itselde plak makke is as oanlisplak foar boaten – de peallen fan de âlde barte steane der noch altiten.

Wytse Hospes song, begelaat troch syn akkordean, noch wat sankjes by it lisplak fan in âlde fiskersaak dy’t yn ien fan de boeken fan Gjalt in rol spilet. Ek dit paste alhiel yn de sfear fan de middei.

De rûnfeart waard ôfsletten mei potstro, brette spek en grauwe earte yn “Ytkafee De Trilker”.

Wa’t net mei west hat, hat wat mist. Mar der komt grif werris sa’n moai barren. Dan kin de skea ynhelle wurde.

Dat kin al op tiisdei 17 maaie, wannear’t deselde rûnfeart makke wurdt.
Der is noch plak om mei.  
Start 13.45 oere; oankomst 17:30 oere.
Kosten 30,=  p.p.

Start en oankomst is by Wettersportbedriuw “De Lege Geaen”,  Buorren 2 yn Tersoal.
Nei oankomst is der in Sjinees miel.

Opjefte  Gjalt de Groot, gj.d.groot@hetnet.nl, 0519-561784

Bonne Bruinsma